Lajmet e fundit | Klikoje.al

Tag: corona

  • Koronavirusi si test stresi për demokracinë

    Koronavirusi si test stresi për demokracinë

    Kriza e Coronës i ka prekur shoqëritë në forma të ndryshme. Më shumë hendeku është rritur mes shteteve dhe shoqërive që dhe më parë ishin të cënuara nga pasojat e digjitalizimit dhe të mbrojtjes së klimës.

    Nëse ka qenë rastësi, ishte një rastësi e lumtur: Në të njëjtën kohë me fillimin e Forumit Ekonomik Botëror, WEF këtë vit për shkak të Coronës të zhvilluar virtualisht, fondacioni Bertelsmann publikoi studimin e fundit. Në një kohë që themeluesi i WEF, Klaus Schwab me vendimmarrësit në botë kërkon “në vitin qendror 2021” të  gjejë rrugëdalje nga kriza, studimi i Bertelsmann tregon se sa keq janë të përgatitura vendet e industrializuara për krizën. Kancelarja Anela Merkel bëri të ditur në “Javën e Axhendës së Davosit” “transformime të pëmasave gjigande historike” duke iu referuar digjitalizimit dhe mbrojtjes së klimës. Të dhënat e studimit tregojnë, se që para Coronës në shumë vende të 41 anëtarëve të OECD-së, Organizatës për Bashkëpunimin Ekonomik dhe Zhvillimin rritja ekonomike kishte rënë, se kishte pasur regres në drejtim të mbrojtjes së klimës, rreziku i varfërisë ishtë rritur, dhe ishte ulur aftësia për reforma. Pasoja: Demokracitë janë vendosur nën trysni.

    Si për ta provuar këtë, së fundmi të rinj të dhunshëm në Holandë në disa qytete bënë shkatërrime edhe pasi disa populistë të djathtë nxitën më parë urrejtjen.

    Corona nxjerr në pah dallimet në shoqëri dhe i ashpërson

    Si bazë e studimit të fondacionit Bertelsmann janë të ashtuquajturit “Sustainable Governance Indicators”, SGI. Në krahasimin vjetor shikohet qëndrueshmëria e rezultateve të punës së politikës, aftësia përballuese e standardeve demokratike ndaj krizave dhe cilësia e mirëqeverisjes. Shumë vende jo vetëm që kishin arritur shumë pak në drejtim të uljes së borxheve, në drejtim të transformimit të ekonomisë drejt një ekonomie promjedisore dhe në drejtim të ngritjes së sistemeve të sigurimit shoqëror, thotë Thorsten Hellmann, një nga autorët e studimit. Në intervistë me DW, ai i referohet rritjes së dallimeve mes vendeve të ndryshme. “Duhet të kemi frikë që pandemia e Coronës këto dallime do t’i nxjerrë në mënyrë të pamëshirshme në pah dhe sidomos do t’i ashpërsojë më tej. Shqetësimi i Hellman: Nëse Corona sjell më shumë varfëri, më shumë dallime në të ardhura, atëherë nga kriza e Coronës mund të pasojë kriza sociale. “Ky si rregull është terreni ushqyes për populistët. Ekziston rreziku që standardet demokratike të pësojnë edhe më tej erozion.”

    Humbja e besimit tek qeveritë

    Pasojat sociale dhe politike të Covid-19 dhe si njerëzit në Gjermani i qasen atyre i hulumton një ekip në Universitetin e Konstancës. Në dy sondazhe me bazë të gjerë në pranverë dhe në vjeshtë u pyetën rreth 15.000 vetë. Politologu Marius Busemeyer që merret me projektin ka qenë i habitur me përgjigjen ndaj pyetjes, se sa besim kanë njerëzit tek informacionet e qeverisë gjermane për krizën e Coronës. “Aty 50% e të anketuarve janë të mendimit që qeveria vërtet ka informuar sipas të vërtetës. Ishte një shifër ku unë u stepa pak. Kjo do të thotë, që gjysma e të tjerëve kanë dyshime të ndryshme.”

    Habia ishte e madhe, sepse sondazhet tregojnë, se në Gjermani besimi tek politika në përgjithësi është i lartë.  Ekipi i Busemeyer deri në nëntor nuk kishte konstatuar një rënie masive të besimit tek politika. “Kemi një ndarje jo drejtpërdrejt në mesin e shoqërisë, por në mes të një pakice të radikalizuar dhe pjesës tjetër të shoqërisë.”

    Lëvizja e “mendimtarëve lateralë”, kritike ndaj masave kufizuese të qeverisë zhvilloi në Konstancë në tetor një demonstratë me rreth 3000 vetë, sipas të dhënave të policisë. Një shans për studiuesit të mbushnin pyetësorët. Nuk ishte e habitshme, sipas tyre, që besimi ishte shumë i dobët tek qeveria gjermane. Tre nga katër të pyeturit e konsiderojnë të mundshme, se grupe shkencëtarësh e gënjenin me vetëdije opinionin. Po ashtu shumë prej tyre e refuzonin pohimin, se demokracia funksionon mirë. Edhe për mediat tradicionale kishte shumë dyshime. Nëntë nga dhjetë vetë informoheshin përmes kërkimeve të veta në internet, gjysma përmes whatsappit apo grupeve tek Telegram.

    Marius Busemayer shikon rrezikun e “zhvillimit të opinioneve publike paralele” dhe se është e vështirë t’i arrish me komunikim këta njerëz. Ai nuk e sheh si të pamundur shndërrimin e protestave kundër masave të Coronës në dhunë edhe në Gjermani si në Holandë. Politologu rekomandon më shumë informim politik dhe ndihma konkrete për grupet e prekura rëndë.

    Burimi: DW

  • “Virusi është të paktën katër herë më i rrezikshëm se gripi sezonal”/ Virologu gjerman rrëzon teoritë konspirative

    “Virusi është të paktën katër herë më i rrezikshëm se gripi sezonal”/ Virologu gjerman rrëzon teoritë konspirative

    Çfarë mendon një nga ekspertët më të njohur gjermanë për Coronën për teoritë e çuditshme konspirative dhe tezat e teoricienëve konspirativë dhe kundërshtarëve të vaksinës?

    Virusi nuk është aspak i rrezikshëm! Industria farmaceutike dëshiron të fitojë me pandeminë. Të rinjve nuk u ndodh asgjë! Në demonstratat e Coronës, në biseda apo internet ndesh rregullisht teza të tilla, herë nga më të çuditshmet, herë teza që duken të kuptueshme të paraqitura nga teoricienë konspirativë, apo ata që mendojnë kundër dhe kundërshtarët e vaksinës. Një nga ekspertët më të njohur gjermanë, profesori Hendrik Streeck, drejtori i Institutit të Virologjisë në Universitetin e Bonnit flet për Deutsche Wellen lidhur me këto teza:

    “Virusi nuk është aq i rrezikshëm, rreziku ekzagjerohet nga mediat, politikanët, dhe studiuesit.”

    Hendrik Streeck: Kjo nuk është e vërtetë. Të gjitha studimet e bëra deri më tani, si ato në SHBA, që flasin për një vdekshmëri relativisht të ulët, por edhe të tjerat që theksojnë vdekshmërinë e lartë, tregojnë qartë, se virusi ka një vdekshmëri më të lartë se një grip sezonal.

    Ne kemi zbuluar në qarkun Heinsberg, (ku është zhvilluar një nga studimet e para në fillim të pandemisë, shën.red.) se virusi është të paktën katër herë më i rrezikshëm se gripi sezonal. Kjo sigurisht ka të bëjë gjithmonë edhe me shtresat e popullsisë, ku testohet. Por ky është një virus, që duhet marrë seriozisht, natyrisht as nuk duhet dramatizuar

    “Politikanët dhe mediat prezantojnë gjithmonë raste dramatike të përditshme të Coronës. Por unë nuk njoh askënd që ështës sëmurur nga COVID-19.”

    Hendrik Streeck: Të them, që unë kam dy persona në rrethin e ngushtë familjar që janë sëmurur nga COVID-19.

    “Në Itali apo SHBA ka kaq shumë të vdekur. Këtu nuk ka. Sikur nuk shkon diçka. “

    Hendrick Streeck: Ne kemi edhe në Gjermani të vdekur nga COVID-19. Në Itali dhe SHBA i shtohet fakti, që infektimet u zhvilluan shumë shpejt. Pra një masë e gjerë në popullsi është infektuar shumë shpejt, dhe kjo pati si pasojë mbingarkesën e spitaleve. Virusi ka depërtuar aty në shtresa, ku pacientët apo njerëzit kanë një rrezik më të madh të humbasin jetën prej tij. Në Gjermani ne ia kemi dalë t’i mbajmë të mbrojtura këto shtresa.

    “Ka pasur kaq shumë demonstrata të mëdha kundër Coronës. A ka pasur edhe shpërthime të mëdha infektimi pas tyre? Jo!”

    Hendrik Streeck: Këto demonstrata janë zhvilluar njëherë jashtë, dhe këtu rreziku i depërtimit të virusit është më i vogël se në hapësira të mbyllura. Nga ana tjetër është shumë e vështirë të dish, nëse në një demonstratë të zhvilluar në Berlin për shembull, dhe nga ku shumë pjesëmarrës janë kthyer në qytete të ndryshme, ka pasur shpërthime infektimesh. Kjo mund të provohet më me lehtësi, nëse pjesëmarrësit vijnë nga një vend.

    “Vaksinat janë shumë të rrezikshme dhe sulmojnë ADN-në tonë. Përveç kësaj këtu do të fitojë industria farmaceutike.”

    Hendrik Streeck: Të dyja tezat janë tërësisht të gabuara. Një vaksinë nuk e ndikon genomin njerëzor, pra ADN-në. Elementët vaksinues RNA funksionojnë të tillë, që prej tyre gjenerohen proteina. Ne nuk i kemi encymet në trupin tonë që nga RNA të bëhet sërish ADN. Këtë mund ta bëjnë vetëm disa retroviruse. Prandaj një vaksinë nuk e prek ADN-në.

    Industria farmaceutike sigurisht fiton para me vaksina, por ajo që sigurimet shëndetësore shpenzojnën për vaksinat në vit është vetëm 0,3% e buxhetit në krahasim me atë që ne shpenzojmë për ilaçe të tjera. Buxheti për një vaksinë është vërtet shumë i vogël. Përveç kësaj industria farmaceutike duhet të fitojë nga kjo, sepse pa këto para nuk mund të ecet përpara me studimet e tjera zhvilluese.

    “Virusi është transformuar kaq shumë, saqë nuk sjell gjë ndonjë vaksinë. Ose duhet të vaksinohesh çdo vit si me gripin.”

    Hendrik Streeck: Këtë nuk mund ta thuash me siguri. Virusi ndryshon, po, por nuk e ka atë mutacion të lartë si tek gripi. Nëse një vaksinë në fund do të ketë vërtet efekt, dhe sa shpesh duhet të vaksinohesh, këtë nuk mund ta themi me saktësi tani, sepse ende nuk kemi një vaksinë.

    “Masat e regjimit të Coronës janë tërësisht të ekzagjeruara. Unë dua sërish lirinë time.”

    Henrik Streeck: Ne e dimë që tre rregullat kryesore: distancë, maskë dhe higjiena e përgjithshme kanë efekt, dhe me këtë mund të ndalohen infektime të tjera. Përveç kësaj këto rregulla me gjasë kanë edhe efektin, që nëse dikush infektohet, infektohet me më pak viruse. Ai ndoshta mund të sëmuret, por me më pak simptona. Ne e dimë nga viruse të tjera se ka një lidhje: Nëse merr sasi të madhe virusi, simptomat janë më të rënda, nëse merr më pak, atëherë ato janë më të lehta. Doza bën helmin në këtë rast.

    Me distancën dhe maskën arrijmë atë, që kjo dozë të bjerë dhe të gjithë ndihmojmë që të ndoshta të kemi shumë më tepër raste me zhvillim të butë të sëmundjes.

    “Virusi Corona rrjedh prej një laboratori kinez dhe doli gabimisht nga laboratori.”

    Henrik Streeck: Ka shumë pak gjasa që ky virus të jetë prodhuar në një laborator. Me sa di unë, degë të tilla hulumtimesh për prodhimin e viruseve të caktuara nuk ndiqen më, sepse kjo është shumë e rrezikshme. Nga ana tjetër as nuk mund ta thuash se nga vjen një vírus. Një vírus nuk ka sekuenca gjenetike, që nuk i gjen si të tilla edhe në natyrë.

    Po ashtu duhet thënë, se laboratorë të tillë, si ai në Kinë janë sektorë të sigurisë së lartë, ku viruset dhe bakteret nuk kalojnë aspak në hapësira të tjera dhe kështu nuk dalin gabimisht jashtë tyre. Për mua është gati e pamundur, që të ketë ndodhur diçka e tillë, por këtë natyrisht nuk mund ta vërtetosh. Ashtu si nuk mund të vërtetosh të kundërtën.

    “Edhe nëse unë infektohem – unë jam i ri dhe me shëndet të mirë. Nëse ndodh, atëherë kam vetëm simptoma të pakta.”

    Henrik Streeck: Sipas statistikës është e drejtë që të rinjtë dhe njerëz me shëndet të mirë kanë pas ose aspak simptoma. Vetëm nëse bazohesh tek statistika pra ke të drejtë. Por gjithmonë mund të ndodhë, që edhe të rinj e me shëndet të mirë mund të kenë simptoma të rënda, ose madje edhe të vdesin. Këtë e kanë treguar disa raste në të shkuarën.

    Burimi:DW